Mohammed Benzakour in : Trouw, 14 juli:
De Kopstoot
Het titanengevecht tussen les bleus en de azzuris. Tien minuten voor de strafschoppenserie: Zidane, de levende voetballegende, niet alleen geroemd om zijn fabelachtige techniek maar ook om zijn charismatische 'sportsmanship', draait zich om en plant een kopstoot van atletische allure midden in de borstkas van Materazzi. Zizou’s eerdere kopbal miste doel, maar deze trof keihard roos. De Italiaan wordt direct gevloerd – al mag niet worden vergeten dat het Italiaanse theater doorgaans van hoge kwaliteit is.
Wat volgde is bekend. Een rode kaart; de koning onttroond, een geschokte wereld. Sedertdien een overvloed aan verhitte discussies, gelardeerd met geinige clips en lollige raps, en niet alleen in Frankrijk. “Zidane bezoedelt zijn carričre", is de teneur van de krantenkoppen, evenals die van de commentaren in de pers.
Deze visie op de zaak is verdedigbaar, maar er bestaat ook een ander perspectief.
Want welke bruutheid werd hier geuit? Er werd hartstochtelijk gespeculeerd. Ikzelf hoopte dat de kopstoot een weloverwogen statement was tegen de belabberde WK-arbitrage die erin slaagde om talloze wedstrijden het graf in te werken door voor vrijwel ieder lijfelijk contact te fluiten dan wel geel of rood te trekken. Maar men, ook liplezers, vermoedden dat Materazzi 'vuile terrorist' had geroepen. In dat geval werden we hier op de schaal van een voetbalveld getuige van een ontlading van jaren aan opgekropte frustraties over het Islamofobische spook dat door Europa waart. Men vond dit ‘belachelijk’. Akkoord. Niettemin is het interessant te weten wat iemand voelt, wiens voorouders uit Algerije, Marokko of anderszins moslimland komen, als hij Zidane deze dreun ziet uitdelen? Want laat mij u iets verklappen: bij werkelijk álle halve, hele en ex-moslims die ik afgelopen dagen in binnen- en buitenland heb gesproken bespeurde ik sympathie en begrip voor Zizou’s actie. Men zei: ‘Dank je wel Zidane, je hebt het voor ons gedaan, je hebt de gunst van de machtigen opgeofferd om voor ons een klap uit te delen, voor ons van wie de mond wordt gesnoerd als we willen praten over achterstelling en discriminatie, bij wie willekeur en opportunisme wordt toegepast al naar gelang de stemming, van wie het geloof achterlijk wordt genoemd en die in de ogen van velen (potentiële) terroristen zijn geworden, niet omdat het bewezen wordt maar omdat het zo’n aangename uiting is van de eigen wrok, haat en angst... deed je het voor ons, Zidane? Zo ja, wees dan voor altijd onze held!’
Maar… Materazzi zei iets anders. Materazzi had iets krenkends opgemerkt over Zizou’s moeder. ‘Ach’, hoor ik nu links en rechts zeggen, ‘zo erg was het dus niet’. Mis! Voor een westerling is zo’n belediging misschien minder schokkend, voor een moslim geenszins. Integendeel. Wie zich minimaal heeft verdiept in de moslimcultuur weet welke verheven zoniet heilige status de moeder inneemt. Bij Kabylische Berbermuzelmannen – van wie Zidane afstamt, alsmede ondergetekende – ligt dat nog een graadje hoger. Kom je aan een (Berberse) moslimmoeder, dan kom je aan de islam. Kom je aan de islam, dan kom je aan de ziel en wezen van een moslimzoon – ongeacht zijn mate van belijdenis. Zo verklaart de islam dat ‘de hemel zich bevindt onder de voeten van je moeder’, hetgeen in de moslimwereld nogal letterlijk wordt opgevat. Toen eens een metgezel naar de Profeet Mohammed kwam en hem vroeg wie hij heeft meest van allen moet liefhebben en verzorgen, antwoordde Mohammed drie maal achtereen ‘je moeder’, en pas bij de vierde keer zei de Profeet ‘je vader’. Drie tegen een, zo ongeveer liggen de ouderlijke verhoudingen. In Abu Ghraib werden martelpraktijken toegepast waarin Irakese moeders werden misbruikt en vernederd om gevangenen aan de praat te krijgen. Het werkte, de Amerikanen wisten stipt waar de islamitische achilleshiel zit.
Ook Materazzi wist het. Hij wist precies hoe hij Zidane tot ontploffing kon brengen: hij besmeurde zijn moeder.
Maar was het sportief wat Zizou deed, was het wijs? Nee, achteraf niet. Maar achteraf is achteraf. Wat is wijsheid op het moment dat zich een rode waas voor je ogen trekt?
Mohammed Benzakour
Columnist en auteur van o.a. “Osama’s Grot”